Z cyklu „Cudze chwalicie, Jarosławia nie znacie”: Budynek Urzędu  Powiatowego

Z cyklu „Cudze chwalicie, Jarosławia nie znacie”: Budynek Urzędu  Powiatowego

15 września 2020 0 przez geistchen

Na Przedmieściu Krakowskim przy ulicy Jana Pawła II po drugiej stronie klasztoru oo. Reformatów zlokalizowany jest okazały budynek Starostwa Powiatowego. Pierwsza siedziba znajdowała się w kamienicy przy ulicy Sobieskiego 11. Na początku XX wieku przeniesiono urząd do obecnego budynku.

 


Reklama



Reklama


Budynek wybudowano w latach 1896 – 1900 przez przedsiębiorcę jarosławskiego Leopolda Goldfingera, za czasów burmistrza Adolfa Dietziusa. W tym okresie powstawały w Jarosławiu ważne i reprezentacyjne gmachy użyteczności publicznej. Początkowo budynek Starostwa był przeznaczony na mieszkania dla oficerów. Goldfinger współpracował z wojskiem, wynajmując na koszary kawalerii byłe budynki folwarku jezuickiego na ulicy Brzostków. Na zapleczu Starostwa wybudował pod wynajem dla wojska stajnie dla koni i wozownię. Do użytku najwcześniej oddano wschodnią cześć. Każde skrzydło należało do innego właściciela. Działka składała się z czterech części. Pierwszym starostą był Franciszek Chlebik (1868- 1875), pochowany na Starym Cmentarzu w Jarosławiu. W 1929 roku w Starostwie rozpoczął działalność Powiatowy Ośrodek Zdrowia, który miał za zadanie szerzenie higieny, profilaktykę i leczenie chorób gruźlicy. Równocześnie zorganizowano stację opieki nad matką i dzieckiem, poradnię dla kobiet i kuchnię mleczną.

Starostwo na widokówce z 1916 r.

Rada Powiatowa swoje biura miała w kamienicy Attavantich – Rynek 5 i w kamienicy – Rynek 3. Posiedzenia Rady odbywały się w sali narad Ratusza. Pod koniec okupacji niemieckiej, w lipcu 1944 roku Starostwo zostało przez Niemców częściowo spalone. Urząd przeniósł się do budynku przy ulicy Grunwaldzkiej. Po roku 1950 Starostwo powróciło do swojego obiektu, gdzie funkcjonuje do dnia dzisiejszego. Przed odbudową budynku elewacja frontowa różniła się od wyglądu obecnego. Została zmieniona pierwotna konstrukcja dachu, co nie pozwoliło na odtworzenie trójkątnych zakończeń elewacji. Główne wejście, jak widać na widokówce z 1916 roku, znajdowało się pod balkonem.

Na bocznej ścianie Starostwa od ulicy Kasprowicza widnieje herb powiatu jarosławskiego, ustanowiony Uchwałą Nr. XXII/173/2001 Rady Powiatu z dnia 2 marca 2001 roku. Przedstawia ona mur forteczny blankowany srebrny z dwiema basztami, umieszczony w błękitnym polu. Pomiędzy basztami widoczny jest czerwony, ognisty miecz ze złotą (barwy żółtej) rękojeścią oraz waga. Na murze umieszczono czerwoną tarczę z białym ukoronowanym orłem. Mur forteczny z basztami nawiązuje do herbu miasta Jarosławia, zaś ognisty miecz i waga to atrybuty św. Michała Archanioła, postaci nierozerwalnie związanej z historią ziemi jarosławskiej. Św. Michał był i jest patronem miasta i kupców.

Jerzy Czechowicz